October 21, 2026
W Staniszewie w gminie Kartuzy odbyło się wyjątkowe spotkanie samorządowców, architektów oraz przedstawicieli Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Uczestnicy debatowali nad przyszłością regionalnego budownictwa oraz wypracowaniem spójnych zasad ochrony lokalnego krajobrazu przed narastającym chaosem przestrzennym. Rozmowy reaktywowano po 26 latach przerwy, aby wspólnie zadbać o tożsamość architektoniczną regionu
Architektura wyróżnikiem i wizytówką Kaszub
„Unikalny styl budownictwa powinien być jednym z najważniejszych elementów wyróżniających region” – uważają przedstawiciele Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Aby omówić obecne wyzwania, zorganizowali oni w Staniszewie dyskusję, do której zaprosili lokalnych samorządowców oraz praktyków: projektantów i architektów.
Wskazywano, że postępująca rozproszona zabudowa oraz pełna dowolność w projektowaniu sprawiają, że na Kaszubach powstaje coraz więcej obiektów niedopasowanych do otoczenia. Taka sytuacja zaburza ład przestrzenny i bezpowrotnie niszczy tradycyjny charakter miejscowości.
„Decyzje podejmowane dziś będą wpływać na krajobraz przez kolejne dekady. Jeszcze są miejsca, które można chronić. Jeszcze nie jest to tak zdegradowane, więc są szanse, aby przetrwało co do następnych pokoleń.”
– Mirella Potrykus-Gruna
SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 21.10.2026
Konkretne wytyczne w planie ochrony
Uczestnicy spotkania podkreślali, że wysoka jakość projektowanej architektury przekłada się nie tylko na walory wizualne wsi i miast, ale ma bezpośrednie znaczenie dla ochrony przyrody i ładu krajobrazowego.
„Jakość architektury ma znaczenie nie tylko dla estetyki, ale również dla ochrony krajobrazu. Kaszubski Park Krajobrazowy ma narzędzia, które opisują dokładnie, jak ta zabudowa ma wyglądać, gdzie są wytyczne takie już konkretnie, jaki ma być dach, proporcje rzutu poziomu budynku. Także wszystkie takie parametry, wszystko to znajduje się w planie ochrony dla Kaszubskiego Parku Krajobrazowego.”
– Monika Rekowska
Wspólny krok w stronę regionalnego stylu
Zapisy zawarte w dokumentach ochronnych parku precyzują kluczowe parametry budynków, takie jak kąt nachylenia dachu, proporcje bryły czy zalecane materiały
„Spotkanie pokazało też, że warto jest gromadzić ludzi z różnych środowisk, więc musimy działać wszyscy wspólnie, aby wszędzie, gdzie tylko jest to możliwe, przemycać te zapisy o potrzebie budowy domu w stylu regionalnym.”
– Mirella Potrykus-Gruna
Powrót do rozmów po 26 latach
Spotkanie w Staniszewie było pierwszym tego typu wydarzeniem od 26 lat, jednak władze Kaszubskiego Parku Krajobrazowego zapowiadają, że debata będzie kontynuowana. Regularne konsultacje z architektami i samorządowcami mają ułatwić wprowadzanie zapisów chroniących kaszubską tożsamość do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Autor: Piotr Szyca
Opracowanie: Angelika Kummer
Fot. Kaszubski Park Krajobrazowy
CZYTAJ WIĘCEJ
