„Jest bardzo ważne, żeby podkreślać swoje symbole" - mówi Barbara Kąkol o zbliżającym się Święcie Flagi Kaszubskiej. Muzeum Kaszubskie zachęca do jego wspólnego celebrowania 18 sierpnia na rynku w Kartuzach

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 10.08.2026

Warto ubrać się w czarno-złote barwy. Będzie też można pomóc w rozwinięciu rekordowej, 90-metrowej flagi kaszubskiej z sołectwa Ugoszcz w gminie Studzienice. „To już tradycja, że w Kartuzach prezentujemy największą flagę" - podkreślała na naszej antenie dyrektor, Muzeum Kaszubskiego.

„Największa flaga parę lat temu należała do pana Henryka Miotka, który zainicjował akcję promocyjną, biegając dookoła Kaszub. Jego zamysłem było zaprezentowanie naszej pięknej kaszubskiej fany. Teraz zaprosiliśmy do współpracy KGW „Goszanki” wraz z panem sołtysem. Są bardzo otwarci na inicjatywy i przyjadą do nas do Kartuz. Chcielibyśmy wspólnie podkreślić swoją tożsamość, ale przede wszystkim świętować i uczcić Dzień Flagi Kaszubskiej, który od 2012 roku jest obchodzony z inicjatywy Kaszubskiej Jednoty".

SŁUCHAJ: Gość Klaprë ë Pludrë, „Obchody Święta Kaszubskiej Flagi", Barbara Kąkol o Święcie Kaszubskiej Flagi, letnich atrakcjach w Muzeum Kaszubskim i planach budowy nowego oddziału, 10.08.2026

„Święto Flagi Kaszubskiej jest okazją do manifestowania swojej tożsamości oraz do integracji" - ocenia Barbara Kąkol. Służy też promocji regionu, a często ma charakter edukacyjny.

„Często jest też tak, że po prostu nie znamy swojej historii – nie wiemy, skąd wywodzi się flaga, dlaczego ma akurat czarno-żółte lub czarno-złote barwy i skąd wziął się na niej gryf. To doskonała okazja, by pokazać, że naprawdę mamy się czym chwalić, mamy własną kulturę oraz historię, a przy okazji zaprezentować je turystom".

Podczas obchodów w Kartuzach będzie można się też nauczyć podstaw kaszubskich tańców. Impreza na rynku odbędzie się w samo święto, czyli 18. sierpnia. Początek o 17.00.

Rozmowy z dyrektor Muzeum Kaszubskiego o działalności placówki posłuchacie jeszcze na radiokaszebe.pl. 

R E K L A M A

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 10.08.2026

W tym celu zbierają rodzinne przepisy, zwłaszcza te z wysłużonych, pożółkłych notatników i zeszytów. „ Pokażemy też, jak dawne kaszubskie receptury mogą zyskać nowe życie dzięki współczesnym pomysłom" - mówi szefowa KGW w Glinczu Natalia Sarach-Jagła.

„Zależy nam na takich typowo starych przepisach, takie typowo tradycyjne właśnie jak się przychodziło z pola, co się jadło na śniadanie, na obiad i kolację, bo w tej chwili już nam się trochę szkic zarysował i będzie to 12 przepisów tradycyjnych i 12 przepisów w nowej odsłonie. Żeby dzieci wiedziały co się kiedyś jadło, jak to smakowało i jakie były właśnie zamienniki słodyczy albo jakie były desery proste, szybkie".

Rodzinnymi przepisami i wspomnieniami będzie się można podzielić podczas wspólnego gotowania tradycyjnej zupy z regionalistą i badaczem kuchni Kaszub i Pomorza Rafałem Nowakowskim. Wydarzenie odbędzie się w Glinczu w parku nad stawikiem 11. sierpnia o 17.30. 

Autor: Sylwia Bartosik, opracowanie: Agnieszka Łukasik / zdj. ilustracyjne

R E K L A M A

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 21.05.2026

Miejsce urodzenia twórcy słów polskiego hymnu potrzebuje gruntownego odświeżenia - mówi kurator Przemysław Rey.

„To jest inwestycja, którą oczekaliśmy od paru lat. W pierwszej kolejności będzie wyremontowana fasada dworu, bo ona już rzeczywiście wołała o ratunek. Przy okazji będzie zrobione odwodnienie i system odzyskiwania deszczówki. Potem w sąsiednim budynku będzie wymieniony cały dach, cała stolarka okienno-drzwiowa. No i do tego będą też elementy drewniane, powymieniane z dworu, czyli ganek będzie zrobiony na nowo, na nowo obudowa studni, która poiła zwiedzających".

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 08.05.2026

Obóz założony przez Niemców w nadmorskiej miejscowości działał 2 tysiące 77 dni. „Najdłużej na terenach dzisiejszej Polski. Przez blisko 6 lat więziono tam 110 tysięcy osób z 28 krajów. Blisko 65 tysięcy spośród nich straciło w nim życie. Spotkajmy się jak co roku by uczcić pamięć ofiar" - apeluje Muzeum Stutthof. Uroczystości w Sztutowie rozpoczną się jutro o 9.00. 

Dodajmy, że także 9 maja ukaże się pierwszy tom nowej monografii poświęconej historii obozu Stutthof, obejmujący lata 1939–1941. Nowy projekt przewiduje pięć tomów.

Autor: Sylwia Bartosik, opracowanie: Weronika Koszałka /zdj. Muzeum Stutthof w Sztutowie

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 06.05.2026

Polski dziennikarz i dyplomata opowiada w niej o mającym kaszubskie korzenie Faustynie Wirkusie, sierżancie piechoty morskiej USA i królu haitańskiej wyspy La Gonâve. „Już za jego życia wokół tej historii narosło wiele mitów" - zdradza Łukasz Richert z biura Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, które jest organizatorem spotkania poświęconego książce.

„Opublikowana w '31 roku autobiografia „The White King of La Gonave" była już wtedy światową sensacją i zapraszamy na spotkanie z panem Krzysztofem Jackiem Hinzem, którego członek rodziny rozmawiał z Wirkusem i jego obszerne fragmenty tej relacji są po raz pierwszy właśnie w tej książce opublikowane".

Spotkanie z autorem „Wyspy nie z tego świata” odbędzie się w piątek o 17.30 w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gdańsku.

Autor: Piotr Szyca, opracowanie: Weronika Koszałka / zdj. Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Gdańsku

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 30.04.2026

Majówka w Muzeum Parku Etnograficznym we Wdzydzach będzie pełna czarów i słowiańskich wierzeń. „Niegdyś uważano bowiem, że na przełomie kwietnia i maja czarownice, demony i inne złe istoty stawały się szczególnie silne" - wyjaśnia Bartosz Stachowiak. Dodaje, że były na nie sposoby - jak znaczenie drzwi wizerunkiem krzyża, strzelanie z batów czy obchodzenie wsi z „Môjikiem". Wszystko to na wdzydzkiej majówce przybliży Teatr Zymk. 

„Podczas majówki codziennie w samo południe wspólnie obejdziemy naszą muzealną wieś z moikiem – symbolem odradzającego się życia i triumfu wiosny nad zimą. Obrzęd ożywi dla was Teatr Zymk, prowadząc uczestników wprost do świata dawnych zwyczajów. O godzinie 13:00 zaś rozpocznie się spektakl plenerowy pod tytułem „Uroki czarostwa” – pełna humoru, tajemnic i ludowych mądrości komedia obrzędowa w wykonaniu Teatru Zymk".

Ożywienie dawnych obrzędów jest częścią wydarzenia, które w skansenie we Wdzydzach rozpocznie się w ten piątek i potrwa do niedzieli włącznie. 

„Każdego dnia czekać na was będą spotkania, wykłady i opowieści, które odkryją przed wami między innymi niezwykłą historię pisarki, aktorki i scenarzystki teatralnej Róży Ostrowskiej, czy też tajemnice kaszubskiego diabelskiego zielska. Poznacie też sekrety i zastosowanie jałowca, historię Teodory i Izydora Gulgowskich, założycieli Wdzydzkiego Muzeum, oraz zgłębicie dawne wierzenia słowiańskie, które po dziś dzień żyją w lokalnej tradycji".

Majówkowym pokazom, warsztatom i wykładom w muzeum we Wdzydzach będzie towarzyszył kiermasz rękodzieła i sztuki ludowej. 

Autor: Piotr Szyca, opracowanie: Maciej Józefowicz, zdj. Muzeum - Kaszubski Park Etnograficzny

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.04.2026

Lubański Miód Letni Wielokwiatowy znalazł się w zestawieniu promującym żywność o wysokiej jakości i tradycyjnej recepturze. Razem z ogórkami maślanymi z Rakowca został wpisany na Listę Produktów Tradycyjnych. Prowadzi ją Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Wyróżniony miód produkuje Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Lubaniu. Jak opisuje Karolina Wróbel, powstaje z nektaru roślin łąkowych, polnych i leśnych.

„Pozyskiwany w okresie od końca czerwca do lipca. W czasie intensywnego kwitnienia roślin miododajnych na terenach Kaszub produkcja opiera się na tradycyjnych metodach pszczelarskich. Miód ten dojrzewa w naturalny sposób w plastrach, po czym jest odwirowywany, przecedzany i rozlewany do opakowań bez poddawania go procesom technologicznym".

Województwo pomorskie ma już 189 produktów na ministerialnej Liście Produktów Tradycyjnych. Razem z lubańskim miodem dopisano do niej maślane ogórki wytwarzane przez Elżbietę i Ryszarda Szczukowskich z Rakowca w powiecie kwidzyńskim. Ogórki są kiszone, a następnie tarte i duszone na maśle zgodnie z recepturą liczącą przeszło 70 lat. W ubiegłym roku zdobyły Bursztynowy Laur Marszałka Województwa Pomorskiego Pomorskie Smaki.

Autorzy: Piotr Szyca, opracowanie: Maciej Józefowicz / zdj. PODR

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 08.04.2026, 07:55

„Publikacja nosi tytuł: „Król Kaszubów i Solidarności” bo ksiądz prałat zapisał się w historii jako żarliwy patriota, a także niezłomny kapłan wspierający środowiska opozycyjne w okresie PRL" - przypomina Eugeniusz Pryczkowski. Dodaje, że Kartuzy są kolejnym przystankiem promocji po m.in. Gdyni i Kościerzynie - miast, których ksiądz Jastak jest honorowym obywatelem.

Spotkanie rozpocznie się o 17:00 w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Kartuzach.

Autorzy: P. Szyca / zdj. Miejska i Powiatowa Biblioteka w Kartuzach

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.03.2026

„Idziemy ku morzu” - mówi Hanna Pruchniewska o rozwoju Pucka. Związki miasta z morzem zaakcentowano teraz nadając historycznej części portu nazwę Port Haller. Przypomnę, że pod takim właśnie szyldem Prawo i Sprawiedliwość postuluje budowę w Choczewie pełnomorskiego portu do przeładunków ro-ro.

„Kto pierwszy ten lepszy" - powiedziała na naszej antenie burmistrz Pucka zaznaczając, że to właśnie w tym mieście generał Józef Haller symbolicznie połączył Polskę z morzem po prawie półtora wieku zaborów.

OGLĄDAJ: Gość Dzień Dobry Kaszuby - Hanna Pruchniewska: Rozwój portu i upamiętnienie Hallera, 23.03.2026

„Kiedy całe Pomorze stopniowo do Polski przywracał, nas zakończył ten powrót Pomorza do Polski, więc chcielibyśmy, żeby Haller.Ta nazwa pozostała w Pucku. To u nas w porcie rybackim, w tej starej części jest pomnik generała Józefa Hallera. Jest słópek zaślubinowy, który przypomina o tym wydarzeniu, które dla wszystkich było ważne Polakom. Przecież dzięki temu mamy dzisiaj też dostęp do morza. Więc po prostu chodzi o to, że jeżeli ktoś myśli o jakichś budowach portów wielkich, czy to jest megalomania, czy nie, chce oceniać, no to niech znajdzie inną nazwę".

SŁUCHAJ: Gość Dzień Dobry Kaszuby - Hanna Pruchniewska: Rozwój portu i upamiętnienie Hallera, 23.03.2026

Puck jest znany z obchodów rocznicy Zaślubin Polski z Morzem. „Samorząd powinien mieć nad tymi uroczystościami pełną kontrolę" - podkreśliła pani burmistrz odnosząc się do inicjatywy ustanowienia narodowego święta związanego z tym wydarzeniem. 

„Chcę przypomnieć, że ja i Rada Miasta jesteśmy wybrani w demokratycznych wyborach i jakby my powinniśmy decydować o tym, co się dzieje w Pucku, kiedy się dzieje i jak się dzieje. I jeżeli ktoś próbuje nam to odebrać, bo ta petycja właśnie do tego zmierza, czyli odebrać władzom samorządowym pewną część wpływu na to, co się dzieje, to jest bardzo niebezpieczne i prosiłabym osoby, które być może nie do końca to rozumieją, a podpisują tę petycję, żeby o tym pamiętały".

Nazwę Port Haller nosi część portu w Pucku. Zachowano m.in. nazwę puckiej mariny, wybudowanej dwa i pół roku temu - zaznacza Hanna Pruchniewska.

Całej rozmowy posłuchacie w serwisie Podcasty Radia Kaszëbë na radiokaszebe.pl. 

Autorzy: S. Bartosik / zdj. Radio Kaszëbë

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 23.03.2026

W programie były też m.in. turnieje gry w baśkę i buczkę, rozmowy o literaturze czy prezentacje nordowego rzemiosła. Przede wszystkim jednak było spotkanie i wspólne świętowanie z okazji pierwszej pisemnej wzmianki o Kaszubach sprzed prawie 800. lat. 

Goście: „Nie jest ważne skąd my przejechaliśmy, ważne jest, że my jesteśmy razem, razem we Władysławowie. No bo to mnie pociąga takie coś, prostu jestem twórcą ludowym i chcę jeszcze pokazać to co ja robię, nie"

Dorota Konkel  „Cudownie. Pogoda cudowna. Cudowni ludzie, parę tysięcy przyjechało. Myśmy się stali dzisiaj stolicą Kaszub na tych parę godzin. Przyjechało wielu Kaszubów, mamy też tutaj również gości w Czasowiczu, którzy mogli zobaczyć naszą kulturę barwną, muzykę i wszystko własnymi oczami".

Paweł Nowak: „Nie nie Rokord chodzi tylko o dobrą zabawę. To jest fantastyczna promocja Kaszub, fantastyczna promocja muzyki i przede wszystkim fantastyczna promocja samego akordonu, instrumentu, który naprawdę godny jest uwagi, jest to najlepszy instrument na świecie moim zdaniem, na który można wszystko zagrać".

Roman Kużel: „Ta jedność kaszub, która stanowi serce do dzisiejszego święta. Myślę, że wszyscy je doświadczamy".

Łukasz Richert: „Dzysô Bóg zapłać Wiôldzi Wsë za to, jak to bëło terô je spòdli, bë rzec, że to bëła nôleżniészô rozegracejô. Bóg zapłać za to!"

W przyszłym roku gospodarzem imprezy Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego będzie Przodkowo. Na tym nie kończą się jednak obchody Dnia Jedności Kaszubów, rozpoczęte konferencją w Sejmie. Okazja do świętowania będzie jeszcze w środę w Wielu z koncertem w Domu Kultury. Zbiórka o 9.10, organizatorzy proszą by ubrać się w czarno-żółte barwy.

Autorzy: Sylwia Bartosik, Piotr Szyca / zdj. R.Kużel

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 19.03.2026

Stąd wieloletnie działania - także samorządów - wzmacniające kaszubską tożsamość i język.

„Zaczęliśmy w szkołach naszych uczyć języka kaszubskiego. Nastąpił rozkwit bardzo wielu oddziałów zrzeszenia kaszubsko-pomorskiego. Samorządy, rząd przecież, ustawa, rocznicę obchodziliśmy w ubiegłym roku i samorządy lokalne zaczęły środkach publicznych odnajdywać potrzebę wspierania Kaszubszczyzny, więc zmieniło się naprawdę bardzo wiele. No to, jest takim symptomem tej zmiany, to to, że po kilkunastu, może nawet dziesięciu latach takiej działalności wreszcie jesteśmy odróżniani od górali".

SŁUCHAJ: Gość Dzień Dobry Kaszuby -  Jarosław Białk: Tożsamość kaszubska w życiu publicznym 15.03.2026

„Z okazji Dnia Jedności Kaszubów odbywają się większe i mniejsze imprezy kulturalne i sportowe. Jedna z najbardziej znanych, z biciem akordeonowego rekordu, odbędzie się w powiecie puckim. To świetna okazja by zamanifestować, że Kaszubi są "siłą" - mówi pucki starosta.

„Pògadac pò kaszëbskù. Ti, chterni są z nordë, chcą pògadac z tamëma Bëlôkama, Lesôkama, i jinëma. Pòznac sã, òbezdrzec jaczé mają stroje, razã zagrac na akòrdeonie abò w baszkã, zatańcowac, zaspiewac. No to jest fantastyczne miejsce spotkania. A z drugiej strony jeśli przyjeżdża nas w jedno miejsce kilka tysięcy osób, to możemy bardzo poważnie zademonstrować, pokazać, wypromować czym jest coś samość kaszubska, i przebić się daleko poza województwo pomorskie".

Wspomniane zrzeszeniowe obchody dzisiejszego święta odbędą się w niedzielę we Władysławowie. Rozmowy z puckim starostą posłuchacie jeszcze na radiokaszebe.pl. 

Autorzy: S. Bartosik / zdj. Radio Kaszëbë

W Bibliotece Miejskiej w Lęborku w przestrzeni wypożyczalni od dziś dostępna jest wystawa prezentująca twórczość Franciszki Majkowskiej - artystki, która odegrała kluczową rolę w rozwoju kaszubskiego haftu. Będzie ją można oglądać do 20 kwietnia. Natomiast o 16:30 odbędzie się spotkanie przy kawie z pisarką Krystyną Lewną, laureatką Kaszubskiej Nagrody Literackiej "Wiatr od morza" i Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego im. Mieczysława Stryjewskiego. Rozmowa będzie się toczyć wokół tematów poruszanych w jej utworach: czyli wykluczenia społecznego, tradycji rodzinnych i realiów życia kobiet na Kaszubach.

Spotkanie o 16:30 będzie połączone z degustacją kaszubskich przekąsek. To dziś w bibliotece, a jutro w Lęborku świętowanie przeniesie się do Stacji Kultura. II Kaszubski Dzień Jedności odbędzie się o 18:00. 

Autorzy: S. Bartosik / zdj.Radio Kaszëbë

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 17.03.2026

„Uruchamiamy go w niedzielę na trasie Gdynia-Władysławowo" - zapowiada Łukasz Richert, dyrektor Biura ZK-P - dzięki dobrej współpracy Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego z samorządem naszego województwa. 

„Transcasubia budzi bardzo pozytywne emocje związane z największym wydarzeniem kaszubskim, jakim jest zjazd Kaszubów. No postanowiliśmy uruchomić ten środek kolejowy transportu, aby przewieźć zainteresowanych, chętnych sympatyków kaszub na kolejne równie duże wydarzenia, z roku na rok ku naszej satysfakcji po prostu zyskuje na splendorze, na frekwencji".

Transcassubia zwykle dowozi uczestników zrzeszeniowej imprezy z najdalszych zakątków Kaszub. Tym razem jednak podróż na przykład z Chojnic nie wchodzi w grę z uwagi na remonty linii kolejowych. 

„Nie jest to właśnie dłuższa trasa, bo cała trasa na Kaszuby jest obecnie w remoncie. Ta trasa na Hel też ma swoje ograniczenia, więc został po prostu kursowy pociąg wzmocniony dodatkowymi składami".

Trancassubia wyruszy w niedzielę z Gdyni Głównej o 8:50, a do celu dotrze o 9:38. Powrót planowany jest o 17:00. Pociąg zatrzyma się na stacjach: Chylonia, Rumia, Reda, Rekowo, Mrzezino, Puck i Swarzewo. Obchody Dnia Jedności Kaszubów we Władysławowie rozpocznie o 11:00 msza święta, skąd uczestnicy przejdą do Zespołu Szkół nr 1.

Autorzy: P.Szyca / zdj. poglądowe

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 16.03.2026

Z okazji zbliżającego się Dnia Jedności Kaszubów na konferencji w Sejmie rozmawiano o kaszubskiej tożsamości. Do Warszawy pojechało na nią ćwierć tysiąca działaczy, samorządowców, nauczycieli i animatorów kultury kaszubskiej. O oprawę zadbały zespoły folklorystyczne z Bytowa i Przodkowa.

Z uczestnikami spotkania rozmawiał Piotr Szyca. 

Autorzy: P. Szyca / zdj. Tomasz Paczos, Kancelaria Senatu

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 13.03.2026

Do poprawienia jest dziesięcioletni już wynik z Bojana w gminie Szemud, gdzie stawiło się 372. muzyków. Tym razem w repertuarze są m.in. “Rëbôcë, rëbôcë” oraz “Tata i kòza”. -„ Nuty są już dostępne w internecie, ale próby tradycyjnie odbędą się w dniu imprezy" - zapowiada dyrygent akordeonowej orkiestry Paweł Nowak.

„Nuty można pobrać na mojej stornie pawelnowak.pl, tam w zakładce "aktualności" jest informacja o biciu rekordu w jednoczesnej grze na akordeonach. W sumie nie o sam rekord chodzi, tylko o promocje akordeonu i muzyki akordeonowej i kaszubskiej. Co nam się wspaniale udaje, bo mam informacje, że dzięki tej imprezie, dzięki tej inicjatywie, mamy sporo młodych adeptów akordeonu. Rekord rekordem, wprawdzie osiągnęliśmy go 10 lat temu ostatni raz, mamy nadzieję, że w tym roku uda się pobić ten własny rekord".

Bicie rekordu i towarzyszące mu wydarzenia odbędą się 22 marca we Władysławowie. Przypomnę, że święto przypada 19. marca. To właśnie tego dnia w 1238 roku papież Grzegorz IX w swojej bulli nazwał szczecińskiego księcia „księciem Kaszub”.

Autorzy: P. Szyca / zdj. UMWP